شرایط موجود با پرسش‌هایی همراه است از جمله این که آیا میانجی‌گری و مذاکره تاثیری بر روند موجود خواهد داشت؟ برنامه ایالات متحده در خصوص جنگ یا صلح چیست و آیا اسرائیل به تنهایی و بی‌مقدمه حمله جدیدی ترتیب خواهد داد؟ محسن جلیلوند، استاد روابط بین الملل و تحلیلگر ارشد سیاست خارجی به این پرسش‌ها پاسخ داده است:

مشکلات در قالب تفاهم‌نامه و یادداشت حل نمی‌شود

از دید من به طور کلی موضوع مذاکره و توافق، شدنی نیست، چون باید به این موضوع از چند زاویه نگاه کنیم. نکته اول این است که بین ایران و آمریکا اختلاف بسیار زیادی وجود دارد. این اختلاف بسیار بیشتر از آن است که بتوان در قالب یک یادداشت و تفاهمنامه ساده حل و فصل کرد. مسئله دیگر این است که تا زمانی که از دید اسرائیلی ها، برنامه هسته‌ای ایران، موجودیت اسرائیل را تهدید می‌کند و برنامه موشکی و محور مقاومت، امنیت اسرائیل را تهدید می‌کند، اصلا موضوع مذاکره با ایران بلاموضوع خواهد بود.»

وی افزود: «قبل از هر چیز باید برنامه هسته ای، برنامه موشکی و مسئله محور مقاومت حل شود. برنامه ریزی‌های اسرائیل کاملا مشخص است؛ بعد از حمله ۷ اکتبر، دو جنگ با ما به راه انداختند و تفاهمنامه آتش بس در مورد لبنان نیز هر روز با هجوم به لبنان و حزب الله در حال نقض است. در مورد غزه نیز اقداماتی مشابه در حال انجام است. تا زمانی که این رفتارها ادامه دارد، یقین داشته باشید که نه آمریکا، نه اسرائیل و نه جهان غرب با ایران مصالحه نخواهند کرد.»

احتمال جنگ بالاتر است

این تحلیلگر حوزه سیاست خارجی در خصوص روش‌هایی که ایران برای کنترل شرایط فعلی استفاده می‌کند گفت: «ایران مایل است با روش‌های گوناگون، بازی را به هم بزند. یکی از مهمترین روش‌ها برای به هم زدن بازی، بستن تنگه هرمز است. اما به طور کلی با توجه به همه نشانه‌ها و شرایط موجود، احتمال دستیابی به توافقی که طرفین از آن راضی باشند، بالا نیست. احتمال جنگ مجدد بسیار بالاتر ازعدم وقوع آن است. این که شدت حمله و ابعاد آن به چه شکلی است بستگی به واکنش ایران دارد. درواقع اگر با حمله مجدد امریکا به ویژه در بخش‌های جنوبی کشور عکس العمل ایران بسیار شدید باشد جنگ با ابعادی وسیع شکل می‌گیرد.»

وی در خصوص احتمال حمله اسرائیل به ایران گفت: «اسرائیل به تنهایی به ایران حمله نخواهد کرد. عملیات این دو در صورت وقوع، ترکیبی خواهد بود. آمریکایی‌ها با حملات شدید و درصد تخریب بالا وارد عمل می‌شوند و اقداماتی مثل نقطه زنی و ترورهای هدفمند توسط اسرائیل انجام می‌شود. آمریکایی‌ها عادت دارند در حجم بالا و شدت زیاد حمله کنند.»

محتوای ملاقات ترامپ و شی جین پینگ

این استاد دانشگاه در خصوص سفر ترامپ به چین و ارتباط آن با ایران گفت: «معتقدم بالاتر از ۵۰ درصد از حجم محتوای این ملاقات درباره ایران خواهد بود و در خصوص وضعیت خاورمیانه و خلیج فارس بحث خواهد شد. این نکته را درباره ترامپ و تصمیمات او به ویژه تصمیمات جنگی او فراموش نکنیم که معمولا اقدامات غیرمنطقی است که سایرین را غافلگیر می‌کند. و ترامپ استاد غافلگیری است. این که بگوییم به دلایلی منطقی ترامپ حمله نمی‌کند، اشتباه است. اگر قرار بود بر اساس منطق جاری اقدامات ترامپ را تحلیل کنیم، اساسا هیچ غافلگیری هم در کار نبود. از دید من جنگ اجتناب ناپذیر است و احتمال آن بسیار زیاد است.»